... आणि कॅमेरा सरसावला

निसर्गाला अजिबात त्रास न देता केलेली फोटोग्राफीही बरेचदा भन्नाट अनुभव देते. अशाच काही नेमानं ; पण हौस म्हणून निसर्गभ्रमंती करणाऱ्या पुणेकर तरुणांनी फोटोग्राफीच्या दरम्यान त्यांना आलेले अविस्मरणीय ,आश्चर्यकारक आणि बेमिसाल अनुभव ' पुणे टाइम्स ' ला सांगितले. वन्यजीव सप्ताहानिमित्त ही खास स्टोरी... 

सुवर्ण गरुड आणि शिकार 

लेह-लडाखच्या टूरवर असताना जंगलभ्रमंती करायची किंवा विशिष्ट प्राणी पाहायचा , असं काही ठरवून गेलो नव्हतो. निसर्ग पाहायचा इतकंच डोक्यात होतं. जे दिसेल, ते अनुभवायचं असा विचार होता. 

एकदा पॅनगॉग लेकच्या वाटेवर असताना मला अचानक १० ते १५ फुटांवर सुवर्ण गरुड दिसला. मुळात हा फार सहजासहजी दिसणारा पक्षी नाही. त्यामुळे मी जाम खूष झालो. शक्य त्या पद्धतीनं त्याचे फोटोही काढले आणि परतीच्या वाटेवर निघालो. केवळ सुवर्ण गरुड दिसला , याच आनंदात असल्यामुळे असेल कदाचित ; पण नीट फोटो पाहिल्यानंतर माझ्या लक्षात आलं , की त्या गरुडानं हिमालयीन बकरीची शिकार पायात घट्ट धरली होती. त्या क्षणी नकळत का असेना ; पण अचानक असा भन्नाट फोटो मिळाल्याचा जबरदस्त आनंद झाला. 

- अमित जायदे 

... अखेर किंगफिशर टिपला 

ताम्हिणी घाटात किंगफिशरचे फोटो काढायला मित्रांसहित मी गेलो होतो. आम्हाला ओरिएंटेल डॉर्फ किंगफिशरचे (किंगफिशरची एक जात) फोटो हवे होते. हा पक्षी दुर्मीळ होत चाललाय. मान्सूनमध्येच तो दिसतो. त्याची एक छबी टिपण्यासाठी सलग दोन महिने ताम्हिणीमध्ये चकरा मारता होतो. अखेर , तो दिवस आला! किंगफिशरला कॅमेऱ्यात टिपण्यात मी यशस्वी झालो होतो. पाच-सहा तास एका ठिकाणी थांबून मला तो फोटो मिळाला. या किंगफिशरचं वैशिष्ट्य म्हणजे , जगातील सगळ्यांत लहान आकाराचा आणि वजनाचा तो आहे. त्याचं वजन केवळ १२ ग्रॅम असतं. तो रंगिबेरंगीही असतो. पक्षी प्रचंड चंचल असल्यानं त्यांना कॅमेराबद्ध करणं खूप अवघड असतं. त्यात किंगफिशरची दुर्मीळ जात म्हणजे काही विचारायला नको. त्याचा एक फोटो माझ्या संग्रहात आहे , याचा आनंद वाटतोय. 

आणखी एक म्हणजे , यावर्षी मार्चमध्ये मी ताडोबाला गेलो होतो. तिथं वाघाचे पोट्रेट फोटो मिळून जातात ; पण खेळणाऱ्या किंवा भांडणाऱ्या जोडीचे फोटो मिळणं तसं मुश्कील आहे. मी यात नशीबवान ठरलो! सकाळी तीन तास थांबल्यानंतर मला हट के फोटो मिळून गेला. त्यांची खेळकर छबी टिपण्यातही मी यशस्वी झालोय. 

- आदित्य पाध्ये 

वेगळ्या पोझच्या शोधात... 

मागच्या वर्षी डिसेंबरच्या सुमारास सिंहगड व्हॅलीमध्ये फोटोग्राफीसाठी गेले होतो. एशियन पॅरेडाइज आयकॅचर या पक्षाचे फोटो मला काढायचे होते. खरं तर , याचे फोटो काढणं अवघड काम नाही ; कारण नर आणि मादी एकत्र बसलेल्या पोझ कितीतरी जणांना मिळाल्या आहेत. मला मात्र उडताना किंवा उडण्यासाठी झेप घेतानाचे फोटो हवे होते. त्यातल्या त्यात नराचे. तो दिसायला खूपच देखणा आणि रुबाबदार असतो. मला त्याचे नाही ,तर मादीचे उडतानाचे आणि टेक ऑफ करतानाचे दोन फोटो त्यादिवशी मिळाले. तीन तास लागले हे फोटो मिळायला! त्यातला एक फोटो तर मादीनं तोंड उघडल्याचा आहे. त्यामुळे तिच्या तोंडातले रंगही मला टिपता आले! 

- स्वाती गावडे 

कचऱ्यातलं सोनं! 

वाईच्या पुढे गावातला एक कचरा डेपो आहे. तिथं स्टेपी इगल्स दरवर्षी येतात. हा स्थलांतरित होणारा पक्षी असून , डिसेंबर-फेब्रुवारीदरम्यान रशियामधून भारतात येतो. हा गरुड उंचीला अडीच फुटांचा असतो. साधारण जिथं घाणीचं साम्राज्य असतं , तिथं त्यांचं वास्तव्य जास्त असतं. मला त्याचा फोटो हवाच होता. कचरा डेपो गाठला. सकाळी ६ ते संध्याकाळी ४ वाजेपर्यंत थांबून हव्या तेवढ्या त्याच्या पोझ मिळवल्या , तेही कचरा डेपोच्या आसपास थांबून. डास , घाणीचा वास , धूळ आणि मुख्य म्हणजे कचरा... असा तो परिसर. त्या सगळ्याचा अजिबात विचार न करता कचऱ्यातून सोनं मिळाल्याचा आनंद आज होतोय. 

- रितेश नांगरे 

बेस्ट ' क्लिक ' 

लडाखच्या डोंगराळ भागात , समुद्रसपाटीपासून तब्बल १४ हजार फूट उंचीवर आम्ही होतो. दूर डोंगराच्या कपारीत उभी असलेली ' तिबेटन अर्गली ' ( शेळीची स्थानिक जात) मला खुणावत होती. एरवी दुर्मीळ असलेला हा प्राणी कॅमेऱ्यात कैद करण्यासाठी मी खूप उत्सुक होतो ; पण तिथंपर्यंत पोहोचण्यासाठी रस्ता नसल्यानं बरंच अंतर पायी कापावं लागणार होतं. एवढ्या उंचीवर असल्यानं ऑक्सिजनची कमतरता , त्यात कॅमेरा आणि इतर साहित्याचं ओझं घेऊन चालणं खरंच खूप अवघड होतं. शिवाय या ठिकाणी फक्त लहान-सहान खुरटी झुडपंच आढळतात. त्यामुळे लपत-छपत जाण्यासाठी मध्ये कोणतेच अडथळे नव्हते. त्या प्राण्याला चाहूल लागू न देण्यासाठी बऱ्याचदा गुडघ्यावर तर अधून-मधून रांगत पुढे जावं लागलं ; कारण उभी मनुष्याकृती प्राण्यांच्या चटकन लक्षात येते. त्याचबरोबर श्वासावरही नियंत्रण ठेवावं लागत होतं. कारण दम लागलेला असताना हात 'शेक ' होतात. त्यामुळे फोटो काढता येत नाही. तिथं पोहोचल्यानंतर मिळालेला ' क्लिक ' अपूर्व समाधान देऊन गेला. माझ्या वाइल्ड फोटोग्राफीच्या बारा वर्षांच्या अनुभवात अविस्मरणीय असा हा प्रसंग होता. 

- देवेंद्र गोगटे 

श्रीलंकन फ्रॉग माउथ आणि उधळेलेले गवे 

भीतीदायक आवाजाचा ' श्रीलंकन फ्रॉग माउथ ' हा पक्षी आम्हाला आंबोलीच्या जंगलात अचानक दिसला होता. खरं तर , तेव्हा त्याला शोधण्याचा आमचा विचार नव्हता ; कारण तो आपल्याकडे दुर्मिळ म्हणून गणला जायचा. झाडाच्या फांदीसारखाच त्याचा रंग असतो , त्यामुळे त्याच्या जवळ गेलं तरी ओळखू येत नाही. त्याचं दिसणंही जरासं भयानकच आहे. त्यात हा फक्त रात्री आढळणारा पक्षी असल्यानं अनेकांना माहीत नाही. आम्ही आंबोली परिसरात फिरत होतो. 
आंबोलीत रस्त्याला लागूनच दाट जंगल आहे. स्थानिक वाटाडे सोबत होते. ते आम्हाला सांगत होते , की या वाटेवरून बिबट्या फिरत असतो. माझ्या हातात कॅमेरा , ट्रायपॉड , टॉर्च वगैरे होतं. भयकारी आवाज आला आणि वाटाड्यांनी हा पक्षी दाखवला. जवळ जाऊनही तो दिसत नव्हता. पाहिला तेव्हा खूप आनंद झाला. पक्षांचे फोटो काढताना फ्लॅश न वापरण्याची प्रथा आहे. कमी उजेडात त्याचे फोटो घेतले. पुढं आम्ही चालत असताना अचानक गवे समोर आले. नर , मादी आणि पिल्लू. पिल्लं होण्याच्या काळात गवे आक्रमक असता. ज्याची भीती होती तेच झालं. समोरून गवे उधळले आणि जणू काही धरणीकंप होतोय असा आवाज येऊ लागला. वाटलं गवे आमच्यावरच उधळले. तेव्ही जी धूम ठोकली ती आजही लक्षात आहे. पुन्हा जंगलातून बाहेर आलो. त्यानंतर उजवीकडे पाहात दुसरी वाट पकडली , तर डावीकडूनही गवे आलेले दिसले. भीतीनं गाळणं उडाली. सुदैव असं ,की त्यांनी काही केलं नाही. मात्र , अशा धामधुमीत दिसलेला ' श्रीलंकन फ्रॉग माउथ ' हा पक्षी आणि गव्यांचं उधळणं आजही लक्षात आहे. 

- विश्वतेज पवार

from - http://maharashtratimes.indiatimes.com/lifestyle/recharge/---/articleshow/23612047.cms